Izborni poraz Viktora Orbana mogao bi imati najdirektnije posljedice upravo po Bosnu i Hercegovinu, gdje je Mađarska godinama igrala ulogu političkog zaštitnika određenih aktera.
Slabljenje Orbanovog utjecaja posebno bi se odrazilo na poziciju Milorad Dodik, predsjednika Saveza nezavisnih socijaldemokrata (SNSD), koji je uživao otvorenu podršku Budimpešte, od blokiranja sankcija u okviru Evropske unije (EU) do finansijske i političke pomoći u ključnim momentima.
Bez takvog oslonca, prostor za odlučnije djelovanje Evropske unije prema krizama u Bosni i Hercegovini mogao bi se značajno proširiti. To znači realniju mogućnost sankcija, jači pritisak na poštivanje vladavine prava, ali i jasnije uslove za nastavak evropskog puta zemlje. Ujedno, smanjuje se i vjerovatnoća političkih avantura koje su ranije računale na zaštitu iz Budimpešte, navodi u analizi Atlantic Council (AC).
Dolazak Petera Magyara na vlast mogao bi dodatno promijeniti pristup, s naglaskom na borbu protiv korupcije i jačanje odnosa s EU i NATO-om, što implicira distanciranje od dosadašnje politike podrške destabilizirajućim akterima u regionu. Time bi Bosna i Hercegovina mogla dobiti jasniji evropski okvir, ali i snažnije zahtjeve za reforme.
Na regionalnom nivou, promjena vlasti u Mađarskoj najviše pogađa odnose sa Srbijom i njenim predsjednikom Aleksandrom Vučićem. Dosadašnje partnerstvo, koje je uključivalo energetiku, infrastrukturu i kineske investicije, moglo bi oslabiti, posebno ako nova vlast u Budimpešti preispita ranije projekte i političke veze, navodi AC.
To dolazi u osjetljivom trenutku za Beograd, gdje Vučić već bilježi pad popularnosti. Slabljenje podrške iz Mađarske moglo bi utjecati na političku stabilnost u Srbiji, ali i na dinamiku predstojećih izbora, kao i na realizaciju projekata vezanih za rusku energiju.
U širem kontekstu, zaokret u Budimpešti mogao bi otvoriti prostor za redefinisanje energetskih i geopolitičkih odnosa u regionu. Udaljavanje Mađarske od ruskih energenata dodatno bi pritisnulo postojeće aranžmane, ali i ojačalo alternativne pravce snabdijevanja, uključujući projekte u kojima bi važniju ulogu mogla imati Hrvatska.
Istovremeno, potencijalni nestanak mađarskog veta unutar EU mogao bi ubrzati donošenje odluka o Zapadnom Balkanu. Evropska unija bi se tako mogla naći pod pritiskom da jasnije definiše svoju politiku proširenja i ponudi konkretnije rokove za članstvo, što bi dugoročno moglo promijeniti dinamiku integracija cijelog regiona, pišu Vijesti.
(24sata.info)